CHÂN LÝ NÉT GẤP ĐÔI
KySon Vuong
Trân trọng
NHHN
Xin mời quý vị xem video
Thứ Tư, 20 tháng 9, 2023
Thứ Hai, 18 tháng 9, 2023
Thơ Của Lý Bạch - Bài 78, 79 Và 80
THƠ CỦA LÝ BẠCH - BÀI 78, 79 Và 80
Thầy Dương Anh Sơn
BÀI 78
古風 其四十九
CỔ PHONG KỲ TỨ THẬP CỬU
Mỹ nhân xuất Nam quốc, 美人出南國,
Chước chước phù dung tư. 灼灼芙蓉姿。
Hạo xỉ chung bất phát, 皓齒終不發,
Phương tâm không tự trì. 芳心空自持。
Do lai tử cung nữ, 由來紫宮女,
Cộng đố thanh nga mi. 共妒青蛾眉。
Quy khứ Tiêu Tương Thủy, 歸去瀟湘水,
Trầm ngâm hà túc bi. 沉吟何足悲。
Lý Bạch 李白
Dịch nghĩa:
Cổ phong bài thứ bốn mươi chín
Người đẹp ra đi từ đất nước phía nam dáng vẻ sáng ngời, tươi thắm như đóa hoa sen. Hàm răng trắng trẻo trọn vẹn chẳng bày lộ ra! Tâm hồn thơm tho của người đẹp chỉ tự mình gìn giữ lấy riêng mình! (c.1-4). Bởi vì đến từ vai người cung nữ áo tím nên hàng áo xanh ghen ghét kẻ cùng chung mày ngài! Trở về với dòng sông Tiêu Tương thôi! Cớ saolại trăn trở về đủ bao chuyện chuyện buồn đau!? (c.5-8).
Tạm chuyển lục bát:
CỔ PHONG BÀI THỨ BỐN MƯƠI CHÍN
Ra đi người đẹp xứ nam,
Rạng ngời dáng vẻ tựa làn sen tươi.
Hàm răng trắng chẳng bày phơi,
Chỉ mình tự giữ lòng vời thơm hương,
Gái hàng áo tím đến cung,
Áo xanh ghen ghét kẻ chung mày ngài!
Tiêu Tương dòng nước về đây,
Lặng im nghĩ ngợi sao đầy buồn đau!?
Chú thích:
- chước chước 灼灼: hoa mọc tươi tốt, sáng rỡ, rực rỡ, chói lọi...
- phù dung tư 芙蓉姿: dáng vẻ tựa như hoa phù dung. Hoa phù dung tức là tên khác của hoa sen. (tư: dáng dấp, dáng vẻ thùy mị, dung mạo, sắc đẹp có vẻ riêng. Vd: tư sắc, tư thái, tư thế...).
- hạo xỉ 皓齒: răng trắng trẻo ,chỉ thời thơ ấu. Hạo xỉ chung: răng trắng trọn vẹn hay là cả hàm răng đều trắng trẻo.....
- bất phát 不發: không phơi bày ra, không lộ ra bên ngoài. (phát: lộ ra, đưa ra, bắn ra, xuất phát, đưa lên, tốt hơn lên....).
- phương tâm 芳心: nỗi lòng các cô gái, nhụy hoa thơm, tấm lòng thơm tho của cô gái có tâm hồn.....
- không 空: chỉ, thế thôi, trống rỗng, hư không, suông hão, uổng phí, cao rộng.....
- tử cung nữ 紫宮女: các cung nữ hàng áo tía (áo tím) khi mới vào cung vua ....
- cộng đố 共妒: cùng nhau ghét bỏ, chung nhau nỗi ghen ghét, đố kỵ ...
- thanh nga mi 青蛾眉: nga mi: lông mày cong vút hình con ngài (mày ngài) theo kiểu trang điểm xưa của người thiếu nữ Trung Hoa được tô nhiều màu như màu xanh, màu đỏ, màu đen...v.v... Cũng có nghĩa là cung nữ áo xanh hay áo tía đều thường tô vẽ mày ở chốn nội cung.
- Tiêu Tương Thủy 瀟湘水: tức là sông Tiêu 瀟 đổ vào sông Tương gần Trường Sa trước khi sông Tương 湘 đổ vào hồ Động Đình 洞 庭 湖 thuộc vùng Hồ Bắc, Hồ Nam bên Trung Hoa thường được gọi chung là Tiêu Tương Thủy.
- trầm ngâm 沉 吟: ngẫm nghĩ, suy nghĩ, trăn trở, ngần ngừ, do dự...
BÀI 79
古風 其三十
CỔ PHONG KỲ TAM THẬP
Huyền phong biến thái cổ, 玄風變太古,
Đạo tang vô thì hoàn. 道喪無時還。
Nhiễu nhiễu quý diệp nhân, 擾擾季葉人,
Kê minh xu tứ quan. 雞鳴趨四關。
Đãn thức Kim Mã môn, 但識金馬門,
Thùy tri Bồng Lai san. 誰知蓬萊山。
Bạch thủ tử la ỷ, 白首死羅綺,
Tiếu ca vô thời nhàn. 笑歌無時閑。
Lục tửu sẩn đan dịch, 綠酒哂丹液,
Thanh nga điêu tố nhan. 青娥凋素顏。
Đại nho huy kim truy, 大儒揮金椎,
Trác chi thi lễ gian. 琢之詩禮間。
Thương thương tam chu thụ, 蒼蒼三株樹,
Minh mục yên năng phàn. 冥目焉能攀。
Lý Bạch 李白
Dịch nghĩa:
Cổ phong bài thứ ba mươi
- Những lề thói sâu xa đã đổi thay từ thuở xa xưa. Lẽ đạo đã mất đi rồi không còn lúc nào trở lại đã gây nên bao mùa rối ren cho một đời
người! Bốn cửa thành, tiếng gà hùa nhau gáy sớm (c. 1-4).
- Nhưng rồi chỉ biết ở cửa Kim Mã, đâu ai biết gì ở núi Bồng Lai!? Mái đầu đã bạc còn chết bởi lụa là nên đã có bài hát chế diễu sao không lúc nào được an nhàn (c. 5-8).
- Loại rượu ngon màu xanh thắm chê cười chất lỏng màu đỏ! Cô gái đẹp thanh nhã cũng tàn tạ trước sắc đẹp mộc mạc đơn sơ! Người học rộng, đạo cao múa cây dùi vàng. Bên trong nền thi lễ của kẻ học hànhgiỏi giang là sự mài giũa, trui rèn! (c. 9-12).
- Ba gốc cây mang vẻ xanh tươi. Con mắt cao xa há có thể chịu sự ràng buộc!? (c. 13-14)
Tạm chuyển lục bát:
CỔ PHONG BÀI THỨ BA MƯƠI
Xa xưa thói tục đổi thay,
Mất đi lẽ đạo chẳng quay về rồi.
Bao mùa rối loạn đời người,
Gáy vang bốn cửa gà thời hùa nhau.
Biết chăng Kim Mã cửa nao!
Núi Bồng Lai ấy ai nào hay đâu.
Theo the lụa, chết bạc đầu,
Hát ca cười cợt: chẳng bao giờ nhàn!
Rượu xanh: nước đỏ chê tràn!
Gái thanh: mộc mạc làm tàn dung nhan!
Đại nho vung chiếc dùi vàng,
Bên trong thi lễ vẫn đang giũa mài.
Tốt tươi gốc rễ ba cây,
Há đâu ràng buộc, mắt rày xa trông!
Chú thích:
- huyền phong 玄風: những phong tục, lề thói sâu xa có từ lâu đời.
- thái cổ 太古: thời kỳ rất xa xưa, thời thượng cổ, thời huyền sử còn mù mịt, không rõ ràng...
- đạo 道: chân lý, đạo lý sâu xa, con đường đi, đường cái quan...
- tang 喪: mất đi, tang ma, chết đi...
- nhiễu nhiễu 擾擾: rất nhiều sự phiền nhiễu, quấy rầy...
- diệp 葉: lá cây, bồng bềnh như lá, trang sách, trang giấy, một đời....
- kê minh 雞鳴: do câu "Thuấn chi đồ kê minh thiện 舜之徒雞鳴善. Những người của vua Thuấn nghe tiếng gà gáy đã trở dậy ngay để làm điều lành (Mạnh Tử). Nghĩa tổng quát: tiếng gà gáy sớm.
- xu 趨: rảo bước nhanh, chạy nhanh, xu phụ, hùa theo. nghiêng
về, đuổi theo, dẫn đường...
- Kim Mã môn 金馬門: gọi tắt là Kim môn, do câu: "Hán Vũ Đế sử học sĩ đãi chiếu Kim Mã môn 漢武帝使學士待詔金馬門" (Vua Hán Vũ Đế sai những người có học trực ở cửa Kim Mã, đợi khi có chiếu chỉ của vua cần hỏi han). Sau người ta lấy chữ Kim Mã nói chỗ để tiếp các bậc học rộng, hiểu nhiều và có tài văn chương. Nguyễn Du trong Đ.T.T.T cũng có câu : "Chẳng sân ngọc bội, thời phường kim môn" ( C. 410) hoặc "Bây giờ kim mã ngọc đường với ai" (C. 2870).
- Bồng Lai sơn 蓬萊山: tên một trong năm hòn đảo ngoài biển Bột Hải của Trung Hoa theo truyền thuyết là có các thần tiên sinh sống. (xem thêm chú thích Bài 53: ”Cổ phong kỳ cửu” trước đây.)
- lục tửu 綠酒: một loại rượu ngon có màu xanh thắm.
- sẩn 哂: chế diễu, cười cợt, chê cười...
- đan dịch 丹液: chất lỏng màu đỏ.
- thanh nga 青娥: người con gái xinh đẹp lại thanh lịch, nhã
nhặn...
- điêu 凋: phai tàn, héo úa, héo rụng, xơ xác, tàn tạ, tan tác...
- tố nhan 素顏 : nhan sắc mộc mạc, giản dị, đơn sơ...
- đại nho 大儒: người học rộng, hiểu nhiều lại có đạo đức cao trọng xưa kia trong nền nho học.
- truy 椎: cái dùi, cái vồ, cài chùy (binh khí) để đánh đập. Đây chỉ nhà nho vung dùi đánh vào cái dốt của mình để mở mang sự học mang tính biểu tượng...
- thi lễ 詩禮: Kinh Thi, Kinh Lễ trong Ngũ Kinh của Nho giáo. Đây dùng để việc học hành chăm chỉ theo những lời dạy của cổ nhân qua Ngũ Kinh, Tứ Thư được Khổng Tử và danh nho san định, lựa chon lại.
- tam chu thụ 三株樹: ba gốc cây lớn tức Thiên, Địa và Nhân là ba gốc rễ tạo nên vũ trụ và loài người. Bậc đại nho là người thông hiểu những lý lẽ cao xa của đất trời và con người...
- minh mục 冥目: mắt nhìn thấy sự cao xa, sâu thẳm của vũ trụ và con người (minh: cao xa, tối tăm, mù mịt, thăm thẳm, cách xa, ngu tối, thầm nghĩ...).
- yên 焉: hay diên. Chim yên ở vùng Giang Nam, Trung Hoa; há sao, gì nào, vào đó, thế nào...
- phàn 攀: dính líu, ràng buộc, dựa vào, gắn bó, quấn nhau, ràng rịt, kéo lại...
BÀI 80
古風 其三十 二
CỔ PHONG KỲ TAM THẬP NHỊ
Nhục thu túc kim khí, 蓐收肅金氣,
Tây lục huyền hải nguyệt. 西陸弦海月。
Thu thiền hào giai hiên, 秋蟬號階軒,
Cảm vật ưu bất hiết. 感物懮不歇.
Lương thần cánh hà hứa, 良辰竟何許,
Đại vận hữu luân hốt. 大運有淪忽。
Thiên hàn bi phong sinh, 天寒悲風生,
Dạ cửu chúng tinh một. 夜久眾星沒。
Trắc trắc bất nhẫn ngôn, 惻惻不忍言,
Ai ca đãi minh phát. 哀歌逮明發。
Lý Bạch 李白
Dịch nghĩa:
Cổ phong bài thứ ba mươi hai
Đám cỏ dại um tùm tiếp nhận sự yên tĩnh của bầu không khí tốt lành quí giá. Vùng đất liền phía tây, vầng trăng hình cung đã lên trên biển.
Tiếng con ve sầu mùa thu đã kêu vang ở bậc thềm của mái hiên. Cảm
xúc trước sự vật, lòng lo nghĩ không nguôi! ( c. 1-4 ).
Mong sao trọn giờ thìn buổi sáng được tốt lành ! Vận số lớn lao có được lâu rồi bất chợt bị chìm đắm! Bầu trời lạnh lẽo nên nẩy sinh tâm trạng buồn sầu. Đêm dài, rất nhiều ngôi sao biến mất. (c. 5-8).
Nỗi buồn sầu thảm không nỡ nói ra lời nên hát bài ca thương đau cho
đến khi nào trời sáng ra! (c. 9-10)
Tạm chuyển lục bát:
CỔ PHONG BÀI THỨ BA MƯƠI HAI
Cỏ lùm khí quí đón vào,
Đất vùng tây biển nhô cao trăng huyền.
Ve thu vang tiếng bậc hiên,
Cảnh làm xúc cảm lo phiền chẳng nguôi!
Mong giờ thìn trọn tốt tươi!
Bỗng nhiên vận lớn lâu rồi chìm đi!
Lạnh trời lòng nảy sầu bi,
Nhiều sao đã lặn khi dài đêm thâu.
Nhịn không nói được buồn sầu,
Ca bài ai oán, lúc nào sáng thôi!
Chú thích:
- nhục 蓐: cỏ dại um tùm, cái đệm cỏ, chiếu nằm...
- túc 肅: nghiêm chỉnh, ngay ngắn, yên tĩnh, cung kính, sửa sang, gấp gáp, đón vào, răn bảo, rút lại....
- kim khí 金氣: bầu không khí quí giá (như vàng) trong lành, yên tĩnh, tốt tươi....
- huyền 弦: trăng mới lên là huyền (từ mồng 7, 8... là thượng huyền; từ 22, 23... là hạ huyền ), dây đàn, dây cung nỏ, cũng chỉ tình trạng người vợ (đoạn huyền: bỏ vợ hay vợ mất, tục huyền: tái hôn).
- cảm vật 感物: cảm xúc trước cảnh vật, những tình cảm khơi dậy trước cảnh vật...
- ưu 懮: lo lắng, lo nghĩ, lo âu bồn chồn, đau thương...
- bất hiết 不歇 : không nguôi, không thôi, không ngừng, không hết...
- lương thần 良辰: thần : giờ thìn từ 7g-9g sáng, rung động, trăng, sao, mặt trời... Lương thần : giờ trong lành, tốt đẹp buổi sáng.
- hứa 許: trông đợi, mong chờ, hứa hẹn, chấp nhận, đồng ý, khen, rất lắm...
- đại vận 大運: thời vận lớn, vận số đời người được to lớn rộng rãi.
- hữu 有: có, đầy đủ, đã lâu năm, lớn tuổi, lấy được, cố ý, nếu. Âm hữu là dựu: lại thêm...
- luân hốt 淪忽: thình lình bị trôi giạt, bất chợt bị chìm đắm, vướng vít vào...
- bi phong 悲風: phong cách, dáng vẻ buồn sầu, tâm trạng buồn bã...
- trắc trắc 惻惻: buồn sầu thảm thiết. Nhà thơ Đỗ Phủ 杜甫 trong bài "Mộng Lý Bạch 夢李白" đã có câu: “Tử biệt dĩ thôn thanh, sinh biệt thường trắc trắc 死別已吞聲, 生別常惻惻" (Đã nghẹn ngào khi tử biệt, lúc sống phải chia ly nên thường buồn thảm).
- đãi 逮: đến khi, theo kịp, đạt đến, tiếp tục, liên tục, thừa lúc, hồi trước, ngày xưa, nhân dịp....
- minh phát 明發: sáng ra, sáng sủa, hiện ra, mở ra...
(Lần đến: Bài 81,82, 83)
Dương Anh Sơn
Chủ Nhật, 17 tháng 9, 2023
Quỹ An Sinh Xã Hội Sẽ Hết Tiền Vào Năm 2033
QUỸ AN SINH XÃ HỘI SẼ HẾT TIỀN VÀO NĂM 2033
Tom Ozimek _ Hoa Mai
Một báo cáo mới của chính phủ cho thấy quỹ ủy thác chính của hệ thống An sinh Xã hội sẽ cạn kiệt vào năm 2033, sớm hơn một năm so với ước tính trước đó, làm tăng thêm lo ngại về khả năng thanh toán của quỹ này.
Bộ Ngân khố đã công bố một báo cáo sau cuộc họp của Hội đồng Quản trị An sinh Xã hội, trong đó cảnh báo rằng Quỹ Ủy thác Bảo hiểm Người cao niên và Người sống sót (OASI) của liên bang sẽ bắt đầu “không đủ” trong vòng 10 năm tới.
Quỹ ủy thác OASI chủ yếu được sử dụng để chi trả các khoản phúc lợi hưu trí, trợ cấp cho vợ/chồng, và người còn sống cho các cá nhân đủ điều kiện và gia đình của họ.
Một báo cáo nêu chi tiết những phát hiện từ Ủy viên của hội đồng cho thấy tình hình tài chính xấu đi của quỹ An sinh Xã hội chủ yếu là do bức tranh kinh tế xấu đi, một phần là do lạm phát. Các dự báo về sản lượng kinh tế và năng suất lao động đã bị hạ thấp khoảng 3% so với ước tính của năm ngoái (2022), dẫn đến ngày mà quỹ này sẽ hết tiền.
Trong một bức thư ngày 31/03, Bộ trưởng Bộ Ngân khố Janet Yellen cho biết “dự trữ của quỹ ủy thác OASI sẽ giảm xuống dưới 20% chi phí hàng năm vào đầu năm dương lịch 2033 và sẽ cạn kiệt vào năm 2033 nếu không có luật để giải quyết sự mất cân bằng này giữa lượng trợ cấp phải chi trả theo kế hoạch và doanh thu.”
Bà Yellen kêu gọi các nhà lập pháp “hành động nhanh chóng” để giải quyết cuộc khủng hoảng khả năng thanh toán sắp xảy ra, có thể bao gồm tăng doanh thu, giảm các dòng tiền chảy ra bằng cách sửa đổi các yêu cầu hoặc các mức độ đủ điều kiện nhận trợ cấp, hoặc kết hợp cả hai.
Ông Kilolo Kijakazi, ủy viên lâm thời của quỹ An sinh Xã hội, cho rằng Quốc hội nên hành động nhanh chóng để những thay đổi cần thiết này giải quyết những sự thiếu hụt quỹ ủy thác có thể xảy ra dần dần.
Ông Kijazaki nói trong một tuyên bố, “Quỹ An sinh xã hội sẽ tiếp tục đóng một vai trò quan trọng trong cuộc sống của 67 triệu người thụ hưởng và 180 triệu người lao động cùng gia đình của họ trong năm 2023. Với sự thảo luận đầy đủ thông tin, tư duy sáng tạo, và hành động lập pháp kịp thời, quỹ An sinh Xã hội có thể tiếp tục bảo vệ các thế hệ tương lai.”
Cách khắc phục là gì?
Các thành viên Đảng Dân Chủ đã đề nghị củng cố tài chính của quỹ này bằng cách yêu cầu những người Mỹ giàu có hơn đóng nhiều thuế lương bổng hơn, với thuế An sinh Xã hội hiện được giới hạn ở mức 6.2% trên 160,200 USD tiền lương đầu tiên của nhân viên.
Mới đây, các Thượng nghị sĩ Bernie Sanders (Độc lập-Vermont) và Elizabeth Warren (Dân Chủ-Massachuset), cùng với các Dân biểu Jan Schakowsky (Dân Chủ-Illinois) và Val Hoyle (Dân Chủ-Oregon), giới thiệu một dự luật trong đó đề nghị tăng thuế lương lên 7% đối với những người có thu nhập cao nhất. Biện pháp này sẽ giữ cho quỹ OASI có khả năng chi trả cho đến năm 2096.
Ông Sanders cho biết trong một tuyên bố: “Luật mà chúng tôi giới thiệu hôm nay sẽ mở rộng các khoản trợ cấp An sinh Xã hội thêm 2,400 USD một năm và sẽ mở rộng khả năng thanh toán An sinh Xã hội trong 75 năm tới.
Dự luật này, được gọi là Đạo luật Mở rộng An sinh Xã hội, kêu gọi áp dụng thuế lương bổng đối với tất cả thu nhập trên 250,000 USD mỗi năm, cùng với các điều khoản khác.
Quỹ Di sản (Heritage Foundation), một tổ chức tư vấn theo phái bảo tồn truyền thống, đã chỉ trích đề xướng này, ước tính rằng Đạo luật Mở rộng An sinh Xã hội sẽ áp đặt tổng cộng 33.8 ngàn tỷ USD tiền thuế mới, làm cho tình trạng căng thẳng đối với người lao động và gia đình càng trầm trọng hơn, “làm cho tất cả trở nên tồi tệ hơn, trừ những thế hệ cao niên nhất” và gây ra “thiệt hại kinh tế rất đáng kể.”
Mặc dù chưa đưa ra bất kỳ kế hoạch cụ thể nào để giải quyết cuộc khủng hoảng về khả năng thanh toán An sinh Xã hội, nhưng Tổng thống Joe Biden đã nói trong một tài liệu ngân sách rằng ông mong muốn được làm việc với Quốc hội “để tăng cường quỹ An sinh Xã hội một cách có trách nhiệm bằng cách đảm bảo rằng những người có thu nhập cao phải chia sẻ phần thích đáng của họ.
Trong khi đó, Đảng Cộng Hòa đã thực hiện một cách tiếp cận khác, đề nghị điều chỉnh các tiêu chí đủ điều kiện có quyền được hưởng và tư nhân hóa các bộ phận của An sinh Xã hội.
Hồi tháng Hai Cựu Phó Tổng thống Mike Pence nói rằng nên có các cuộc thảo luận về cải tổ quỹ An sinh Xã hội.
Ông Pence nói với khán giả tại cuộc họp của Hiệp hội các nhà Phân phối-Bán sỉ Quốc gia rằng, “Có những cải tổ khiêm tốn về các quyền được hưởng vốn có thể được thực hiện mà không gây bất lợi cho bất kỳ ai tại thời điểm cần thiết.”
Ông Pence gợi ý rằng chính phủ có thể cho phép những người Mỹ trẻ tuổi đưa một phần khoản khấu trừ An sinh Xã hội của họ vào một tài khoản tiết kiệm tư nhân chịu sự giám sát của chính phủ. Quỹ này có khả năng tạo ra lợi nhuận cao hơn tài khoản An sinh Xã hội hiện tại.
Tương tự, Thượng nghị sĩ Mike Lee (Cộng Hòa-Utah) cho biết trong một cuộc phỏng vấn hồi tháng 10/2022 với Daily Herald rằng, sau khi để cho quỹ An sinh Xã hội có thể chi trả được, thì các nhà lập pháp nên xem xét xác định một phần các khoản thanh toán an sinh xã hội có thể được chuyển vào một tài khoản cá nhân.
Trong một cuộc phỏng vấn gần đây với MSNBC, Thượng nghị sĩ Bill Cassidy (Cộng Hòa-Louisiana) cũng đề nghị thành lập một quỹ đầu tư riêng để bổ sung cho quỹ An sinh Xã hội.
“Trọng tâm là tạo ra một nguồn quỹ — tách biệt với An sinh Xã hội — để cho phép một chiến lược đầu tư sẽ phát triển theo thời gian và giúp ích cho quỹ An sinh Xã hội,” ông Cassidy nói. “Điều chính yếu mà chúng tôi đang nói đến trong cách tiếp cận của chúng tôi là quỹ đầu tư này thực sự bảo lãnh cho quỹ An sinh Xã hội.”
Ông Cassidy nói rằng cách tiếp cận này sẽ có rủi ro thấp đối với những người tham gia [An sinh Xã hội] hiện tại, vì quỹ riêng này sẽ chịu phần lớn rủi ro đầu tư.
Ông lưu ý: “Không có rủi ro cho người làm việc ở quê nhà. “Rủi ro sẽ do quỹ này chịu.”
Những người ủng hộ đề xướng này đã lập luận rằng biện pháp này đưa ra một giải pháp thiết thực cho một vấn đề cấp bách, trong khi những người phản đối nói rằng thật liều lĩnh khi đưa những đồng tiền thuế vào những khoản đầu tư với rủi ro cao kèm lợi nhuận cao hơn như cổ phiếu.
Tom Ozimek _ Hoa Mai
Báo Mai
Mức Tăng Tiền An Sinh Xã Hội Hoa Kỳ Vào Năm 2024
MỨC TĂNG TIỀN AN SINH XÃ HỘI HOA KỲ VÀO NĂM 2024
Jack Phillips _ Vân Du
Số liệu lạm phát nóng hơn dự đoán trong tháng Tám có thể sẽ đẩy các khoản thanh toán cho người nhận An sinh Xã hội lên cao hơn vào năm 2024, chỉ vài tuần trước khi Sở An sinh Xã hội (SSA) công bố điều chỉnh chi phí sinh hoạt.
Hôm thứ Tư (13/09), Liên đoàn Công dân Cao niên (Senior Citizens League) cho biết mức điều chỉnh chi phí sinh hoạt An sinh Xã hội (COLA) có thể sẽ là 3.2% đối với các khoản thanh toán phúc lợi vào năm 2024. Nhóm này ước tính trong một thông cáo báo chí rằng con số đó sẽ khiến các phúc lợi bổ sung tăng trung bình khoảng 57 USD, nâng các khoản này lên tới trung bình khoảng 1,790 USD cho mỗi người nhận.
Theo nhóm, mức COLA 3.2% thấp hơn nhiều so với mức 8.7% nhận được cho các khoản thanh toán của năm 2023, vốn có mức tăng cao nhất trong khoảng bốn thập niên. Tuy nhiên, COLA ước tính năm 2024 sẽ cao hơn mức trung bình 2.6% được áp dụng trong 20 năm qua.
Cho tháng Tám, nhóm người cao niên này đã dự đoán rằng, dựa trên lạm phát, COLA sẽ là 3%. Dự đoán này được đưa ra trước khi Bộ Lao động công bố số liệu lạm phát tháng Tám.
Sở An sinh Xã hội dự kiến sẽ công bố COLA cho các phúc lợi của năm 2024 vào khoảng tháng Mười, với các khoản thanh toán được thực hiện vào tháng Một tới. Cơ quan này sử dụng Chỉ số Giá Tiêu dùng (CPI) để đo lường lạm phát trong các tháng Bảy, Tám, và Chín trước khi đưa ra quyết định.
Bà Mary Johnson, thuộc Liên đoàn Công dân Cao niên, nói với USA Today rằng mặc dù mức COLA cho năm 2023 là mức cao nhất trong vòng nhiều thập niên, nhưng những người về hưu vẫn chưa thể bù đắp những tổn thất do lạm phát cao gần đây. Vào giữa năm 2022, CPI đạt mức cao nhất trong 40 năm sau nhiều gói chi tiêu trị giá hàng ngàn tỷ USD, các vấn đề về chuỗi cung ứng, giá xăng tăng cao bất thường, và hậu quả của sự hỗn loạn liên quan đến đại dịch.
Người cao niên không thể theo kịp
Mặc dù lạm phát đã chậm lại vào năm 2023 nhưng vẫn ở mức cao dai dẳng đặc biệt là khi so với phần lớn thời gian trong những năm 2010 và 2000.
Bà Johnson nói với hãng thông tấn này: “Lạm phát trong năm 2021 và năm 2022 là nghiêm trọng đến mức phúc lợi An sinh Xã hội trung bình giảm 1,054 USD, khiến 53% số người về hưu không tự tin rằng họ sẽ phục hồi vì chi phí cho gia đình tăng nhiều hơn số dollar trong COLA của họ.”
Ở những nơi khác, bà lưu ý rằng trong số những người nhận, có “hai nhóm khác nhau.” Bà cho biết thêm rằng, “Có những người lập kế hoạch để dành tiền tiết kiệm có thể đã làm việc cho các công ty có lương hưu,” Newsweek đưa tin. “Họ có thể có một tài khoản 401k hoặc làm việc trong quân đội và được hưởng trợ cấp hưu trí. Và rồi còn có một loại khác.”
Bà Johnson cũng lưu ý rằng một số người nhận An sinh Xã hội cũng phải đóng thuế. Một cuộc khảo sát vào tháng Bảy cho thấy khoảng 23% số người được hỏi đã đóng thuế cho một phần phúc lợi An sinh Xã hội của họ lần đầu tiên trong mùa thuế vừa qua và có khả năng con số đó có thể tăng do mức tăng COLA năm ngoái.
Bà nói với USA Today: “Chúng tôi kỳ vọng số người cần đóng thuế cho một phần phúc lợi An sinh Xã hội của họ sẽ còn tăng nhiều hơn nữa vì mùa thuế năm tới phản ánh mức tăng COLA 8.7% vào năm 2023.”
Phí bảo hiểm Medicare
Theo nhóm này, số liệu COLA ước tính không bao gồm mức tăng chi phí Medicare dự kiến. Trung tâm Dịch vụ Medicare và Medicaid liên bang cũng công bố các điều chỉnh phí bảo hiểm Medicare vào mùa thu.
Liên đoàn Công dân Cao niên cho biết trong một thông cáo: “Kết quả cuối cùng dành cho những người về hưu sẽ là chưa biết cho đến khi phí bảo hiểm Medicare được công bố, thường là vào tháng Mười Một. Sở An sinh Xã hội tự động khấu trừ phí bảo hiểm Medicare Phần B khỏi phúc lợi An sinh Xã hội trước khi người thụ hưởng nhận được phúc lợi.”
Nhóm này dự báo rằng hầu hết những người thụ hưởng Medicare Phần B sẽ thấy phí bảo hiểm của họ tăng khoảng 15 USD mỗi tháng so với năm 2023, nhưng “các chi phí khác” có thể khiến phí bảo hiểm hàng tháng tăng cao hơn nữa.
Trong tháng Ba, các Ủy viên Medicare dự đoán rằng phí bảo hiểm của Phần B sẽ tăng lên 174.80 USD vào năm tới, tăng từ mức khoảng 164 USD của năm 2023.
Giá có thể tăng
Dự đoán này được đưa ra khi Chủ tịch Hệ thống Dự trữ Liên bang Jerome Powell cho biết vào cuối tháng trước rằng ngân hàng trung ương có thể cần phải tăng lãi suất nhiều hơn nữa để hạ nhiệt lạm phát vẫn còn quá cao, sau khi ngân hàng này tăng lãi suất một lần nữa vào tháng Bảy.
“Chúng tôi sẽ tiến hành cẩn thận khi quyết định xem có nên thắt chặt hơn nữa hay thay vì thế, giữ nguyên lãi suất chính sách và chờ đợi dữ liệu tiếp theo,” ông Powell cho biết trong bài diễn văn quan trọng tại Jackson Hole, Wyoming. “Nhiệm vụ của Fed là đưa lạm phát xuống mức mục tiêu 2% của chúng tôi và chúng tôi sẽ làm như vậy.”
Kể từ tháng Ba năm 2022, Fed đã tăng lãi suất thêm 5.25% nhằm kiềm chế lạm phát. “Chúng tôi sẵn sàng tăng lãi suất hơn nữa nếu phù hợp, và có ý định giữ chính sách ở mức hạn chế cho đến khi chúng tôi tin rằng lạm phát đang giảm dần theo hướng mục tiêu của chúng tôi,” ông nói hồi tháng trước, theo Reuters.
Trong tuần này (11-17/09), Reuters cũng khảo sát các nhà kinh tế về thời điểm chính xác Fed sẽ bắt đầu hạ lãi suất. Khoảng 87% dự đoán ngân hàng trung ương sẽ cắt giảm lãi suất vào giữa năm 2024.
Jack Phillips _ Vân Du
Báo Mai
Đăng ký:
Bài đăng (Atom)