Thứ Tư, 8 tháng 9, 2021

Lợi Ích Của Việc Đi Bộ

 

Hình minh họa

LỢI ÍCH CỦA VIỆC ĐI BỘ
Sưu tầm

Nếu bạn đang bị béo phì, trầm cảm, bị căng thẳng, có các vấn đề về tim mạch hoặc đau khớp, bạn nên thử đi bộ nhiều hơn vì nó có thể là giải pháp cho tất cả các vấn đề sức khỏe của bạn. Tạp chí Y Học và Khoa Học cho biết rằng đi bộ có thể làm giảm nguy cơ phát triển các bệnh mãn tính khác nhau.

Hơn nữa, hầu hết các bác sĩ đều ủng hộ việc đi bộ để tập thể dục. Đi bộ mang lại nhiều lợi ích sức khỏe khác nhau bất kể người đó già hay trẻ. Đi bộ cũng có thể làm giảm tỷ lệ mắc các bệnh khác nhau và kéo dài tuổi thọ của bạn.


Đi bộ là một trong những bài tập thể dục mà bạn sẽ không tốn bất cứ chi phí nào ngoài thời gian. Đi bộ cũng không cần các thiết bị và có thể được thực hiện bất kể bạn ở đâu hay trong bất kỳ thời điểm nhất định nào.

Dưới đây là 20 lợi ích tốt nhất mà bạn có thể gặt hái chỉ bằng cách đi bộ nhiều hơn.

Xin tóm tắt các điểm chính của 20 lợi ích đó (xin tham khảo tài liệu tiếng Anh dưới đây với đầy đủ chi tiết hơn) 

1. Tốt Cho Tim

2. Làm Giảm Cân

3. Điều Hòa Huyết Áp

4. Chống Ung Thư

5. Cải Tiến Lưu Thông Máu

6. Giảm Nguy Cơ Bị Tiểu Đường

7. Giúp Chắc Xương

8. Tăng Cường Hệ Miễn Nhiễm

9. Làm Chắc Bắp Thịt

10. Giúp Cơ Quan Tiêu Hóa

11. Ngăn Ngừa Rối Loạn về Nhận Thức

12. Tăng Cường Khả Năng Tim Mạch

13. Làm Chậm Tiến Trình Lão Hóa

14. Làm Giảm Xì-Trét (Căng Thẳng)

15. Giúp Vui Vẻ Yêu Đời Hơn

16. Tăng Cường Trí Nhớ

17. Tiết Kiệm Được Tiền Mua Thuốc (Khỏi Mua Thuốc)

18. Giúp Ngủ Ngon Hơn

19. Tăng Năng Suất

20. Gặp Nhiều Người – Thêm Bạn Bè


Tham khảo (tài liệu Anh Ngữ đính kèm)

What Will Happen to Your Body If You Walk Every Day

https://youtu.be/3Ka7B3hCg08

 

20 Shocking Benefits of Walking Regularly

https://simplyhealth.today/20-shocking-benefits-of-walking-regularly/?utm_source=benefits%20of%20walking&utm_medium=20ShockingBenefitsofWalkingRegularly&utm_campaign=adw_us&msclkid=b0df6236f269161908040307f91e5285


Thứ Ba, 7 tháng 9, 2021

Sự Khác Biệt Lớn Giữa Người Đi Bộ Và Không Đi Sau 10 Năm

 

Hình minh họa

SỰ KHÁC BIỆT LỚN GIỮA NGƯỜI ĐI BỘ VÀ KHÔNG ĐI SAU 10 NĂM: TOÀN BỘ CƠ THỂ ĐỀU THAY ĐỔI
Theo Health/Sohu

Đi bộ là môn thể dục đơn giản mà mọi người đều có thể thực hiện. Đáng tiếc, chúng ta chưa biết được giá trị của nó. Hãy xem 8 khác biệt sau 10 năm đi bộ để bạn nhanh nhấc gót lên.

Theo dữ liệu nghiên cứu được công bố trên Tạp chí Khoa học Hoa Kỳ, có một sự khác biệt đáng kể về tỷ lệ mắc bệnh tim, huyết áp cao, béo phì và các bệnh khác giữa những người tập thể dục và những người không tập thể dục. Thật bất ngờ, nhiều người còn không thể tin rằng tập thể dục bằng hình thức đi bộ thường xuyên lại mang lại những tác dụng kỳ diệu đến thế.

Điểm quan trọng nhất – sự khác biệt về tuổi thọ

Người thường xuyên vận động sẽ có tuổi thọ trung bình cao hơn 11 năm tuổi so với những người thiếu vận động. Nếu không tập thể dục, nguy cơ mắc bệnh tim mạch, tiểu đường, gan nhiễm mỡ và các bệnh khác sẽ tăng lên.

Đi bộ là một cách tốt để loại bỏ việc bạn sẽ phải tiêm và uống thuốc trong tương lai. Khi bạn đi bộ nhiều hơn, sức khỏe của bạn tốt hơn, bệnh của cơ thể bạn giảm và bạn có thể sẽ uống ít thuốc hơn.

So sánh sự khác biệt giữa người đi bộ và người không đi bộ thường xuyên sau 10 năm, kết quả có thể sẽ khiến bạn xem lại bản thân mình. Hãy nhấc gót lên và đi bộ càng sớm càng tốt.


Đi bộ là môn thể dục "cổ đại và tân tiến" nhất trong tất cả các môn vận động thể dục Bài viết thuộc d61e4bbd6393c9111e6526ea173a7c8b Tin nước Mỹthể thao

Ngay từ hàng ngàn năm trước, hình thức đi bộ để rèn luyện thể chất đã được các bác sĩ y học Trung Quốc cổ đại gọi là "tổ tiên của hàng trăm môn thể dục vận động" và được ca ngợi là liều thuốc tốt nhất cho con người. Đây không phải là một tuyên bố sai lầm hay sự cường điệu so với thực tế.

Có nhiều nghiên cứu đã xác nhận rằng nếu bạn kiên trì thực hiện kế hoạch đi bộ thường xuyên có thể cải thiện sức khỏe của nhiều bộ phận trên cơ thể.

1. Tâm trí

Đi bộ vừa phải có thể khuyến khích não tiết ra chất endorphin, một chất gọi là "hoóc môn hạnh phúc" giữ cho sóng não luôn hoạt động hiệu quả, tạo ra một làn sóng về cảm xúc và sự vận hành thuận lợi nhất của cơ thể, giữ cho nhịp điệu của cơ thể trở nên hài hòa, thư giãn, ổn định.

2. Trái tim

Nhiều người băn khoăn tự hỏi, liệu có phải đi bộ sẽ làm tăng gánh nặng cho trái tim? Không, đi bộ sẽ làm giảm huyết áp, giảm lượng mỡ trong các động mạch đang bị chặn hiện đang mỗi ngày một dày lên, giảm số lần mạch đập trong khi nghỉ ngơi và thúc đẩy sự phát triển của các mạch máu của tim.


3. Đường tiêu hóa

Đi bộ thường xuyên không chỉ giúp cơ bắp dẻo dai mà còn giúp vận động đường tiêu hóa, nhu động ruột hoạt động ổn định, trơn tru và thúc đẩy tiêu hóa, hấp thụ thức ăn tốt hơn, hiệu quả cao hơn.

4. Phổi

Đi bộ thường xuyên có thể giúp tăng dung tích phổi, tăng sức mạnh của cơ hoành, làm giảm các triệu chứng khí phế thũng mãn tính và viêm phế quản, giảm ham muốn hút thuốc ở những người đang duy trì thói quen hút thuốc. 

Những lợi ích của việc đi bộ mang lại đối với sức khỏe của phổi là rất rõ ràng.

5. Vùng lưng

Trong khi đi bộ thường xuyên, áp lực lên đĩa đệm sẽ tương tự như khi đứng. Nó không dễ bị gây ra chấn thương hoặc tổn hại đến xương sống so với các môn thể thao khác, và nó cũng tăng cường cơ lưng để tăng cường sức mạnh cột sống, ổn định sức khỏe toàn bộ vùng lưng.

6. Bộ xương

Đi bộ sẽ mang lại tác dụng tương đương với việc tập luyện tạo sức mạnh và khả năng đảm nhiệm sức đỡ cân nặng của cơ thể trên hệ xương, giúp thúc đẩy sự hấp thụ canxi của cơ thể và chống lại bệnh loãng xương hiệu quả.


7. Đầu gối

Để ngăn ngừa viêm khớp, các bệnh liên quan đến thoái hóa tăng theo sự già đi của tuổi tác, điểm quan trọng chính và yêu cầu bắt buộc để khỏe mạnh là duy trì trọng lượng phù hợp và tập thể dục để duy trì sức mạnh cơ bắp tốt ở các chi dưới.

Khi bạn đi bộ và thực hiện việc đều đặn các bước đi, các khớp không phải chịu những áp lực lớn, và các cơ bắp đồng thời có thể được tăng cường, có lợi lớn cho sức khỏe và độ dẻo dai của khớp gối.

8. Chân

2/3 cơ bắp của cơ thể tập trung ở phần dưới cơ thể. Chúng ta có thể đi lại hay chuyển động phụ thuộc rất lớn vào sức khỏe của cơ bắp đùi và bắp chân.

Một khi các cơ này co lại, mọi người không thể duy trì tư thế đúng và dễ dẫn đến mệt mỏi, đau đầu gối, đau thắt lưng và các triệu chứng khác. Tập thể dục cho đôi chân của bạn là cách tốt nhất để ngăn chặn sự suy giảm thể chất.

Đây chỉ là sự tổng hợp 8 thay đổi "thần kỳ" đối với cơ thể khi bạn đi bộ, có thể sẽ có rất nhiều tác dụng khác chưa đề cập ở bài viết này. Hãy nhớ rằng, đi bộ có thể thay đổi cuộc sống của bạn.

Afamily - Theo Health/Sohu



Cẩn Thận Với Người Khéo Ăn Nói

 

Hình minh họa

Cổ Nhân Dạy Cách Dùng Người: CẨN THẬN VỚI NGƯỜI KHÉO ĂN NÓI
Báo Mới

Vốn dĩ từ xưa nhiều người có thói quen đánh giá khả năng của một người thông qua tài nói chuyện của đối phương. Nhưng nhiều khi đó chính là sai lầm vô cùng nghiêm trọng.

Cổ nhân có dạy: "Xảo ngôn, lệnh sắc, tiên hĩ nhân'' chính là những người nói năng khéo léo, hoa mỹ. Lúc nào cũng cố lấy lòng người khác thì ít khi có lòng nhân ái và thật thà.

Kiểu người xảo ngôn thì lúc nào cũng lo trau chuốt cho lời nói bóng bẩy để làm đẹp lòng người khác, lấy lòng người khác nhằm đạt được mục đích của mình. Đây là kiểu người thiếu sự thành thật, lúc nào dùng lời hoa mỹ để che dấu đi con người thật của mình. Những người như vậy cổ nhân dạy nên tránh xa, không nên kết giao.

“Xảo ngôn” ở đây là chỉ những người nói khéo, khéo đến mức người khác khó có thể thấy được lời nói của họ là xảo trá. Những người như vậy thường không có năng lực nhưng lại cố gắng tận dụng cơ hội làm cho người khác tin tưởng bằng khả năng hoạt ngôn của mình.


Một số người tận dụng khả năng nói chuyện để hài lòng cấp trên. Thậm chí còn cố gắng tìm hiểu sở thích, tính cách để lựa lòng người.

Trong lịch sử có không ít tham quan đã dùng cách đó để kiếm lợi cho bản thân mình. Trong xã hội hiện đại lại càng có nhiều người như vậy.

Một người sáng suốt, hiểu đạo lý thì sẽ biết cách dùng người. Họ biết tập trung vào khả năng của ứng viên và xác định được ai là người có trách nhiệm, thay vì trọng dụng những kẻ chỉ có cái vỏ ở bên ngoài. Nếu người nắm quyền quốc gia có thể làm được như vậy thì mới giảm thiểu được mất mát cho quốc gia và cả dân tộc.

Người lịch sự, có chuẩn mực đạo đức là người biết khiêm cung, tôn trọng mọi người. Lời nói ra lúc nào tốt ý, không làm hại bất kỳ ai hay tư lợi cho cá nhân mình.

Theo Truy Nguyệt/ Khoevadep

Phân Ưu Đồng Môn Trương Bạch Hổ

 



Phân Ưu Đồng Môn Trần Ngọc Hạnh

 



Uống Một Cốc Bia Sẽ Ra Bao Nhiêu Cồn Trong Hơi Thở Và Bài Học Ai Cũng Cần Hiểu

 

Hình minh họa

UỐNG MỘT CỐC BIA SẼ RA BAO NHIÊU CỒN TRONG HƠI THỞ VÀ BÀI HỌC AI CŨNG CẦN HIỂU: ĐỪNG BAO GIỜ LÁI XE KHI ĐÃ CÓ HƠI MEN TRONG NGƯỜI!
Theo J.D (Helino)

Rượu bia là những thứ nên cực kỳ hạn chế. Nếu không thể từ chối, hãy biết kìm hãm bản thân, khống chế lượng rượu bia nạp vào cơ thể.

Việc lái xe khi mới uống rượu hay bia luôn là điều hoàn toàn sai lầm. Không chỉ vì nó khiến bạn gặp rắc rối với luật pháp, mà rượu bia có thể làm bạn trở nên thiếu tỉnh táo, dẫn đến những tình huống gây nguy hiểm cho cả bản thân lẫn người xung quanh. Biết bao vụ tai nạn thảm khốc đã xảy ra vì rượu, chắc nhiều người vẫn chưa quên.

Dịp cuối năm, thời điểm tiệc rượu tất niên tăng cao, việc kiểm tra nồng độ cồn của các tài xế cũng trở nên gắt gao hơn. Một trong những cách phổ biến để xác nhận vi phạm tại chỗ là kiểm tra nồng độ cồn trong hơi thở bằng những thiết bị đo chuyên dụng của cảnh sát, sau đó quy ra hình thức xử phạt dựa trên chỉ số đưa ra.

Quy định phạt thì mỗi nơi mỗi khác. Có quốc gia tuyệt đối cấm có sự hiện diện của cồn khi đang lái xe (như Úc, Canada...), một số lại cho đến một ngưỡng nhất định, như Trung Quốc là 0,02% - tương đương 0,1mg/lít khí thở.

Tuy nhiên, các chỉ số này thực chất là gì thì không nhiều người hiểu rõ. Ví dụ như một tài xế từng bị phạt hơn 30 triệu đồng vì có nồng độ cồn 0,7mg/lít khí thở, nghĩa là như thế nào? Một cách trực quan hơn, có cách nào để quy đổi con số này ra bao nhiêu ly rượu, hoặc bao nhiêu lon bia?


Quy đổi nồng độ ra số lượng bia rượu

Khi thức uống có cồn đi vào người, cơ thể sẽ bắt đầu quá trình xử lý trong vòng 10 - 15 phút. Lượng cồn thẩm thấu qua niêm mạc miệng, qua thành ruột, ngấm vào máu, hoặc đi qua phổi rồi xuất hiện trong hơi thở.

Nhìn chung, nồng độ cồn sẽ phụ thuộc vào khả năng xử lý của cơ thể, mà điều này chịu ảnh hưởng từ nhiều yếu tố: Cân nặng người uống, tốc độ uống, thời gian uống và loại đồ uống. Vậy nên, chúng ta cần phải có một chuẩn chung. Theo tiêu chuẩn của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), một đơn vị uống chuẩn chứa 10g cồn. Đơn vị uống chuẩn này sẽ tương ứng với:

- 1 chén (shot) rượu mạnh (40 độ, 30 ml)
- 1 ly rượu vang (13,5 độ, 100 ml);
- 1 vại bia hơi (330 ml);
- 2/3 chai (lon) bia (330 ml).

Tiếp theo, chúng ta sẽ đến với câu chuyện quy đổi. Quy định của các quốc gia chủ yếu lấy chỉ số BAC (Blood alcohol content) - nồng độ cồn trong máu (đơn vị g/decilit hoặc g/dL). Và theo quy ước chung, nồng độ cồn trong hơi thở có thể quy đổi theo công thức 1:2100 với chỉ số BAC.

Giả dụ một người đo được nồng độ cồn trong hơi thở là 0,1mg/L hơi thở, con số này tương đương 0,0001 x 2100 (g/10dL) = 0,021 (g/dL) trong máu, tức là bằng 0,021%.

Hoặc như trường hợp người lái xe có nồng độ cồn trong hơi thở là 0,7mg/L nêu trên, con số này tương đương 0,0007 x 2100 (g/10dL) = 0,147 g/dL má,147%.

Để quy ra số lượng bia hoặc rượu, hãy nhìn vào 2 tấm hình sau là đủ hiểu. Con số 0,147% ấy tương đương với ít nhất 7 ly bia, hoặc 7 shot rượu vodka, chứ không thể chỉ "nhấp môi" như nhiều người vẫn tưởng.

Nhìn chung, rượu bia là những thứ nên cực kỳ hạn chế. Nếu không thể từ chối, hãy biết kìm hãm bản thân, khống chế lượng rượu bia nạp vào cơ thể. Và đặc biệt chú ý, một khi đã uống rượu bia thì tuyệt đối không cầm lái nữa.

Vui thôi, đừng vui quá kẻo rước họa vào thân.

Đọc Báo - Theo J.D (Helino)


Trường Thi Chôn Nhau Cắt Rốn Đoạn 22

Trường Thi CHÔN NHAU CẮT RỐN Đoạn 22

Tản mạn:

Thực ra Lê Chiêu Thống không phải là người đầu tiên cõng rắn cắn gà nhà (Năm Kỷ Dậu 1789). Trước đó 4 năm (Năm Ất Tỵ 1785) Nguyễn Ánh qua Xiêm cầu viện. Vua Xiêm cho thủy lục kéo về Rạch Gầm Xoài Mút thuộc tỉnh Tiền Giang bây giờ và bị vua Quang Trung đánh tan tành, Nguyễn Ánh lại phải chạy sang Xiêm. Khi Vua Quang Trung còn sống thì Nguyễn Ánh là giặc cỏ, đến Khi vua Quang Trung mất thì Tây Sơn Nguyễn Nhạc thành giặc khờ. Chuyện này là một bài học chúng ta cần suy gẫm Những quan điểm lich sử mà chúng ta dùi mài trong những kỳ thi có phải là những gì đã thực sự xảy ra trong quá khứ?

HUỲNH DUY PHỐI 03 - 9 - 2021.

Trân trọng

NHHN

 



Trường Thi Chôn Nhau Cắt Rốn Đoạn 21

 



Thứ Hai, 6 tháng 9, 2021

Thơ Đỗ Phủ - Bài 9, 10, 11

 


THƠ ĐỖ PHỦ - Bài 9, 10, 11
Thầy Dương Anh Sơn

BÀI 9 

XUÂN NHẬT ỨC LÝ BẠCH                                      春日憶李白 

 
Bạch dã thi vô địch,                                                       
白也詩無敵,

Phiêu nhiên tứ bất quần.                                                 飄然思不群。

Thanh tân Dữu khai phủ,                                                清新庾開府,

Tuấn dật Bão tham quân.                                               俊逸鮑參軍。

Vị bắc xuân thiên thụ,                                                    渭北春天樹,

Giang Đông nhật mộ vân.                                              江東日暮雲。

Hà thì nhất tôn tửu,                                                        何時一樽酒,

Trùng dữ tế luận văn?                                                    重與細論文?

Đỗ Phủ                                                                                                                                                                  

Dịch nghĩa: 

Thơ của (Lý) Bạch không có ai địch lại được, tứ thơ cao xa không giống (bao người) chung quanh. (Thơ) lại trong sáng và mới mẻ (hơn  thơ) Dữu Khai phủ; vượt trội hơn người kể cả Bão Tham quân! (Tôi đang ngắm nhìn) bầu trời mùa xuân với hàng cây ở phía bắc sông Vị; (Còn bạn) đang (rong ruổi cùng) áng mây chiều đất Giang Đông. Biết bao giờ mới uống một chén rượu để lại cùng nhau bàn luận sự tinh tế của văn chương.


Tạm chuyển lục bát:
                        

NGÀY XUÂN NHỚ LÝ BẠCH 

Thơ như Lý Bạch hơn người,

Tứ thơ thanh thoát cách rời đám đông. 

Hơn khai phủ Dữu: mới, trong,

Tài thơ vượt Bão tham quân hơn đời!

Cây xuân Vị bắc giăng trời,

Giang Đông chiều tối mây trôi lững lờ.

Một ly rượu uống: bao giờ?

Lại cùng bàn luận văn thơ kỹ càng.

 

Chú thích:

- vô địch 無 敵: không người địch lại, vượt hẳn lên không có ai đối đầu...

- phiêu nhiên 飄 然: siêu vượt, siêu thoát, cao xa, không bị ràng buộc, mau lẹ, cao vượt...

- bất quần 不 群: không giống đám đông, không quây quần với người chung quanh, tách rời với quần chúng chung quanh....

- thanh tân 清 新: trong sáng và tươi trẻ.

- Dữu khai phủ 庾 開 府: tức Dữu Tín đời Nam Bắc triều bên Trung Hoa. Ông là người học rộng, văn tài lừng lẫy, làm quan triều Lương, đi sứ Tây Ngụy bị giữ lại. Đến đời Lương Minh đế và Vũ đế làm chức Phiêu Kỵ tướng quân ở phủ Tam ty nên được gọi là Dữu khai phủ.

- tuấn dật 俊 逸: tài giỏi vượt trội, hơn người, diện mạo xinh đẹp vượt lên hẳn...

- Bão tham quân: tức Bão Chiếu đời Tống Nam triều, giỏi thơ văn, làm tham quân cho Lâm Hải Vương. 

- Vị bắc 渭 北: phía bắc dòng sông Vị. Sông Vị tức Vị Hà 渭 河: nằm ở phía tây trung bộ Trung Hoa. Đây là nhánh sông lớn nhất chảy vào Hoàng Hà bắt nguồn từ huyện Vị Nguyên, Cam Túc, Lan Châu dài 818km và khoảng gần Hoàng Hà nhất là 200km khi sông uốn khúc. Sông chảy qua ba tỉnh Cam Túc, Ninh Hạ, Thiểm Tây là vùng biên giới thường xảy ra chiến trận xưa kia giữa người Hán và các bộ tộc vùng biên giới.

- Giang Đông 江 東: hay Giang Tả, khu vực phía Đông của Trường Giang, Trung Hoa.

- hà thì 何 時: lúc nào, bao giờ....

- tế luận văn 細 論 文: bàn luận văn thơ một cách tinh tế, kỹ càng....

- trùng 重: (trọng): lập lại, lại, hai lần, nghĩa khác coi trọng, nặng....

 

**  Đỗ Phủ và Lý Bạch quen nhau ở Lạc Dương và trở thành bạn bè thân thiết. Ít lâu sau Lý Bạch đi Giang Đông, Đỗ Phủ về Trường An, Trung Hoa. Về sau hai người không còn gặp lại nhau nữa. Đỗ Phủ làm bài này khi về Trường An và nhớ mong Lý Bạch. 

 

BÀI 10 

MỘNG LÝ BẠCH (Kỳ nhất)                                   夢李白(其一 

Tử biệt dĩ thôn thanh,                                                  死別已吞聲,

Sinh biệt trường trắc trắc.                                            生別長惻惻。

Giang Nam chướng lệ địa,                                           江南瘴癘地,

Trục khách vô tiêu tức.                                                逐客無消息。

Cố nhân nhập ngã mộng,                                             故人入我夢,

Minh ngã trường tương ức.                                          明我長相憶。

Quân kim tại la võng,                                                   君今在羅網,

Hà dĩ hữu vũ dực.                                                         何以有羽翼?

Khủng phi bình sinh hồn,                                             恐非平生魂,

Lộ viễn bất khả trắc.                                                     路遠不可測。

Hồn lai phong lâm thanh                                              魂來楓林青,

Hồn phản quan sơn hắc.                                               魂返關山黑。

Lạc nguyệt mãn ốc lương,                                            落月滿屋梁,

Do nghi chiếu nhan sắc.                                               猶疑照顏色。

Thuỷ thâm ba lãng khoát,                                             水深波浪闊,

Vô sử giao long đắc.                                                     無使蛟龍得。

Đỗ Phủ                                                                         


Dịch nghĩa: 
                      

Cái chết và sự chia lìa sẽ làm nghẹn lời, nuốt đi tiếng nói. Người còn sống phải chia ly thường phải chịu buồn rầu, xót xa!  Giang Nam, vùng đất chướng độc, khách bị đày đi xa không có tin tức. Người bạn cũ đi vào trong giấc chiêm bao của ta, hiểu biết ta cùng nỗi nhớ nhung lâu dài. Nay bạn đang ở chốn nhiều vây bủa, giăng mắc ngăn trở. Vì sao (bạn) có khả năng (chịu đựng) như thế? E sợ là hồn không ở suốt đời, con đường xa xôi không lường được! Hồn đến rừng phong xanh lục hay trở lại quan ải, núi non đen tối. Vầng trăng lặn khắp các mái nhà, vẫn còn ngỡ là đang soi chiếu vẻ mặt (của bạn). Nước sâu và sóng nước rộng lớn, không sai khiến thuồng luồng được.

 

Tạm chuyển lục bát: 

 MỘNG LÝ BẠCH (Bài 1) 

Chết đi ly biệt nghẹn ngào,
Sống thường chia cách buồn sầu đau thương.

Giang Nam chướng độc một vùng,

Khách đày tin tức vẫn không biết nào! 

Bạn xưa trong giấc chiêm bao,

Hiểu ta, nỗi nhớ cùng nhau lâu dài.

Bây giờ bạn bị lưới vây,

Vì sao chịu được thế này bạn ơi?!

Sợ hồn không sống suốt đời,

Con đường đi quá xa xôi sao lường!

Ngát xanh hồn đến rừng phong,

Hay là quan ải, núi non tối mù?

Vầng trăng lặn khắp mái nhà,

Chiếu soi vẻ mặt ngỡ là còn đây.

Nước sâu, sóng nước rộng bày,

Vẫn không sai khiến được ngay thuồng luồng!

 

Chú thích: 

- thôn thanh 吞 聲: nuốt tiếng nói, nghẹn lời nói.... 

- trường 長: lâu dài, vẫn thường, có tài, lớn lên (trưởng)...

- trắc trắc 惻 惻: buồn rầu, xót xa, đau thương, bùi ngùi nhiều.....

- chướng lệ 瘴 癘: chướng độc và dịch bệnh (ghẻ lỡ, bệnh hủi....)

- trục khách  逐 客: người bị đày đi xa khỏi nơi làm việc hoặc sinh sống cũ...

- minh 明: sáng rõ, hiểu biết, trong sáng, chiếu sáng, mắt sáng....

- trường 長: lâu dài, thường, có tài, lớn lên (trưởng)..... 

- la võng 羅 網: lưới bắt chim và lưới cá. Chỉ việc vây bủa, giăng mắc cản trở...

- hữu dực 羽 翼:lông cánh, chỉ thế lực có vây cánh, khả năng làm một việc nào đó...

- bình sinh  平生: suốt đời, thường ngày, lúc còn sống, một đời.... 

- trắc 測: lường trước. suy đoán, liệu định, đo lường, trong sạch...

- ốc lương 屋 梁: mái nhà, nóc nhà...

- nghi 疑: ngỡ là, nghi ngại, không rõ ràng, lấy làm lạ, phảng phất, do dự...

- do  猶: bởi vậy, vẫn còn, con do (loài giống như khỉ), bởi, ấy là, chỉ...

- khoát 闊: rộng lớn, xa vắn, giàu có, sơ suất...

 

** Bài này Đỗ Phủ làm ra khi phải nhận làm một chức quan ở xa kinh đô (756-759)

 

BÀI 11

 

MỘNG LÝ BẠCH (kỳ nhị)                                      夢李白(其二)  

Phù vân chung nhật hành,                                           浮雲終日行,

Du tử cửu bất chí.                                                        遊子久不至。

Tam dạ tần mộng quân,                                               三夜頻夢君,

Tình thân kiến quân ý.                                                 情親見君意。

Cáo quy thường cục xúc,                                             告歸常局促  

Khổ đạo lai bất dị.                                                       苦道來不易。

Giang hồ đa phong ba,                                                 江湖多風波,

Chu tiếp khủng thất truỵ.                                             舟楫恐失墜。

Xuất môn tao bạch thủ,                                                出門搔白首,

Nhược phụ bình sinh chí.                                             若負平生志。

Quan cái mãn kinh hoa,                                               冠蓋滿京華,

Tư nhân độc tiều tuỵ.                                                   斯人獨憔悴。

Thục vân võng khôi khôi,                                            孰雲網恢恢,

Tương lão thân phản luỵ.                                             將老身反累。

Thiên thu vạn tuế danh,                                               千秋萬歲名

Tịch mịch thân hậu sự.                                                寂寞身後事。

Đỗ Phủ                                                                         


Dịch nghĩa:  

Đám mây nổi  trôi đi suốt ngày, khách rong chơi đi xa đã lâu không đến. Ba đêm

nhiều lần chiêm bao gặp bạn, mối thân tình như trông thấy bạn trong lòng, trong ý nghĩ. Lúc (bạn) báo cho biết sẽ quay trở về luôn đã có điều gì bồi hồi, băn khoăn! Đường xá khó khăn đi đến không hề dễ dàng! Sông hồ nhiều sóng gió, chèo thuyền lại lo sợ bị chìm xuống! Bước ra khỏi cửa, cào mái đầu bạc, dường như đã làm trái mong muốn suốt đời. Mũ lọng đầy khắp chốn kinh thành hoa lệ, riêng người ấy lại ốm yếu, tàn tạ! Ai đó nói rằng lưới giăng lồng lộng, tấm thân sắp sửa già đi sẽ quay về với nhọc nhằn, phiền lụy. Danh tiếng ngàn thu hay muôn vạn năm sau sẽ vắng lặng cho tấm thân mai sau.

 

Tạm dịch lục bát:

 

CHIÊM BAO GẶP LÝ BẠCH (bài hai)

 

 Đám mây trôi nổi suốt ngày,

Người đi xa vẫn chưa quay về nào!

Ba đêm gặp bạn chiêm bao,

Tình thân như lúc gặp nhau hiểu rồi.

Báo về, luôn cứ bồi hồi,

Đường đi không dễ đến nơi khổ là!

Sông hồ nhiều gió, sóng va,

Chèo thuyền lo ngại phải sa chìm nào!

Cào đầu ra cửa: bạc phau,

Dường như tâm ý trái sao một đời.

Kinh thành mũ lọng khắp nơi,

Chỉ riêng người ấy ốm oi gầy mòn.

Ai  kia nói lưới giăng lồng,

Sắp già phiền lụy vẫn còn vướng thân!

Ngàn thu muôn thuở:cái danh,

Chuyện sau khi mất vắng tanh lặng thầm!

 

 Chú thích:

- phù vân 浮 雲 mây trôi nổi, chỉ sự không bền vững.

- du tử  遊 子: người đi chơi xa, kẻ đi xa...

- tần 頻: nhiều lần,lập đi lập lại, gấp, thường, gồm, đều, luôn, dồn dập...

- ý 意: mong ước, ý chí, suy nghĩ, điều nghĩ ngợi trong lòng, suy xét, ngờ vực, ý riêng...

- cáo 告: báo cho biết, tố cáo, kiện, thỉnh cầu, xin phép, nghỉ ngơi...

- cục xúc 局促: thô lỗ, cộc cằn, băn khoăn, bồn chồn, bồi hồi....

- chu tiếp  舟 楫: thuyền và mái chèo, chèo thuyền...

- thất trụy 失 墜: chìm xuống mất đi, sa xuống không còn nữa, rơi rụng mất mát....

- tao 搔: cào, gãi, quấy....  

- nhược phụ 若 負: dường như trái ý, có vẻ như làm trái...

- bình sinh chí 平 生 志: chí hướng một đời     t đời....

- quan cái  冠 蓋: mũ và lọng, kẻ có quyền thế, địa vị....

- tư nhân  斯 人: người ấy.

- thục vân  孰 雲(云): ai đó bảo rằng, người nào đó có nói....

- võng khôi khôi 網 恢 恢: lưới võng giăng mắc....

- tương 將: sẽ, có thể, sắp sửa, vừa mới, cầm giữ, nghỉ ngơi, dài, theo...

- phản lụy 反 累: quay về, trở lại với phiền lụy...

- tịch mịch 寂 寞: vắng vẻ, lặng lẽ, quạnh hiu, ắng tanh...

 

Saigon, 8/2004

Dương Anh Sơn                                  

(Lần đến: ba bài KHƯƠNG THÔN 1, 2 và 3)